Math ClubMath Club
v1 · padrão canônico

Lekcja 10 — Konsolidacja Kwartał 1: warsztat integracyjny

Warsztat integracyjny 9 poprzednich lekcji. Problemy łączące funkcje, tempo zmian, funkcje wykładnicze, modelowanie. Styl ENEM/EJU/Abitur.

Used in: 1. rok szkoły średniej

ΔyΔx=f(b)f(a)ba\frac{\Delta y}{\Delta x} = \frac{f(b) - f(a)}{b - a}
Choose your door

Rigorous notation, full derivation, hypotheses

Plan kwartału

Ta lekcja nie wprowadza nowej treści. Jest to warsztat integracyjny z problemami wymagającymi połączenia:

  • Lekcja 1: zapis zbiorów, przedziały, operacje na zbiorach
  • Lekcja 2: dziedzina, zbiór wartości, złożenie, injektywność
  • Lekcje 3–4: funkcje liniowe i kwadratowe
  • Lekcja 5: złożenie formalne i funkcja odwrotna
  • Lekcje 6–8: funkcja wykładnicza, logarytm, modele wzrostu/spadku
  • Lekcja 9: średnie tempo zmian

Łuk koncepcyjny kwartału

Kwartał 1 buduje pojedynczą ideę od dołu do góry: jak opisać zmianę.

ZbioryL1FunkcjeL2f(x)=ax+bL3: tempo zmian stałef(x)=ax2+bx+cL4: tempo zmian liniowefg, f1L5ax, lnxL6-7: tempo zmian proporcjonalne do wartosˊciN0ektL8Δy/ΔxL9: brama do rachunku\underbrace{\text{Zbiory}}_{\text{L1}} \to \underbrace{\text{Funkcje}}_{\text{L2}} \to \underbrace{f(x) = ax+b}_{\text{L3: tempo zmian stałe}} \to \underbrace{f(x) = ax^2+bx+c}_{\text{L4: tempo zmian liniowe}} \to \underbrace{f \circ g,\ f^{-1}}_{\text{L5}} \to \underbrace{a^x,\ \ln x}_{\text{L6-7: tempo zmian proporcjonalne do wartości}} \to \underbrace{N_0 e^{kt}}_{\text{L8}} \to \underbrace{\Delta y/\Delta x}_{\text{L9: brama do rachunku}}

Każdy etap odpowiada na pytanie „co się dzieje z yy gdy xx zmienia się odrobinę?": liniowe (zawsze równe), kwadratowe (rośnie liniowo), wykładnicze (rośnie proporcjonalnie).

Mapa warunków wstępnych

KoncepcjaLekcjaDo czego służy tutaj
Zbiory i przedziały1Dziedzina funkcji wykładniczej/logarytmu; przecięcie warunków
Funkcja i złożenie2, 5(fg)(x)(f \circ g)(x), funkcja odwrotna
Liniowa i kwadratowa3, 4Modelowanie liniowe/paraboliczne
Wykładnicza i log6, 7, 8Odsetki, spadek, okres półtrwania
Tempo zmian9Prędkość średnia, koszt marginalny

Sugerowana samoocena

Zarezerwuj 4 h bez materiałów pomocniczych do rozwiązania. Sprawdź w odpowiedziach (25% ma odpowiedzi wbudowane). Jeśli odpowiadasz poprawnie poniżej 50%, przeczytaj ponownie odpowiednie lekcje; jeśli 70–90%, jesteś gotowy do Kwartału 2; powyżej 90%, wskazane są dodatkowe materiały.

Przykłady rozwiązane

Exercise list

55 exercises · 13 with worked solution (25%)

Application 11Understanding 3Modeling 18Challenge 11Proof 6 6
  1. Ex. 10.1Application

    Znajdź maksymalną dziedzinę f(x)=log2(x24)f(x) = \log_2(x^2 - 4). Wyraź w notacji przedziałowej.

  2. Ex. 10.2Application

    Rozwiąż 4x52x+4=04^x - 5 \cdot 2^x + 4 = 0.

  3. Ex. 10.3Application

    Określ równanie linii przechodzącej przez wierzchołek paraboli y=x24x+7y = x^2 - 4 x + 7 ze nachyleniem 22.

  4. Ex. 10.4Application

    Niech f(x)=2xf(x) = 2^x i g(x)=log2xg(x) = \log_2 x. Oblicz f(g(8))f(g(8)) i g(f(3))g(f(3)). Co ujawniają wyniki o relacji między ff i gg?

  5. Ex. 10.5Application

    Oblicz tempo zmian f(x)=2x+3f(x) = 2 x + 3 w przedziale [1,4][1, 4].

  6. Ex. 10.6Application

    Niech f(x)=x2+1f(x) = x^2 + 1 i g(x)=xg(x) = \sqrt{x}. Określ (fg)(x)(f \circ g)(x) i dziedzinę tego złożenia.

  7. Ex. 10.7Application

    Znajdź odwrotność f(x)=3x+1f(x) = 3^{x + 1}.

  8. Ex. 10.8Understanding

    Dla f(x)=3xf(x) = 3^x, oblicz tempo zmian w [0,2][0, 2] i porównaj z tempem zmian w [2,4][2, 4]. Jaki jest wniosek koncepcyjny?

  9. Ex. 10.9Application

    Określ dziedzinę f(x)=x3x5f(x) = \dfrac{\sqrt{x - 3}}{x - 5}. Wyraź w notacji przedziałowej.

  10. Ex. 10.10Application

    Określ aa tak aby f(x)=(a1)x2+3x2f(x) = (a - 1) x^2 + 3 x - 2 miał wierzchołek przy x=1x = 1.

  11. Ex. 10.11

    Czy funkcja f(x)=(1/2)x1f(x) = (1/2)^{x - 1} rośnie czy maleje? Uzasadnij i określ zbiór wartości.

  12. Ex. 10.12Application

    Rozwiąż log2(x+3)+log2(x1)=5\log_2(x + 3) + \log_2(x - 1) = 5.

  13. Ex. 10.13Understanding

    Jaka jest maksymalna dziedzina f(x)=x3/(x5)f(x) = \sqrt{x-3}/(x-5)?

  14. Ex. 10.14Answer key

    Określ odwrotność f(x)=2x5f(x) = 2x - 5 i sprawdź że f(f1(x))=xf(f^{-1}(x)) = x.

  15. Ex. 10.15

    Dla f(x)=3xf(x) = 3^x, oblicz tempo zmian w przedziałach [0,2][0, 2] i [2,4][2, 4].

  16. Ex. 10.16Answer key

    Niech f(x)=2x1f(x) = 2x - 1 i g(x)=xg(x) = \sqrt{x}. Oblicz (gf)(x)(g \circ f)(x) i określ jego dziedzinę.

  17. Ex. 10.17Application

    Rozwiąż 2x+1=162^{x+1} = 16.

  18. Ex. 10.18

    Dla f(x)=x25x+6f(x) = x^2 - 5x + 6: (a) znajdź pierwiastkami; (b) określ wierzchołek; (c) naszkicuj wykres wskazując wklęsłość i zbiór wartości.

  19. Ex. 10.19Answer key

    Znajdź wszystkie x>0x > 0 takie że xlog10x=100xx^{\log_{10} x} = 100 x.

  20. Ex. 10.20Understanding

    Dane A=[1,4)A = [1, 4) i B=[2,5]B = [2, 5], określ ABA \cup B i ABA \cap B.

  21. Ex. 10.21Modeling

    Styl ENEM. Basen napełniany w dwóch etapach: w pierwszych 2 h, przepływ 500 L/h; potem, 800 L/h. Modeluj V(t)V(t) jako funkcję wieloczęściową i określ całkowity czas napełnienia 6.000 L.

  22. Ex. 10.22Modeling

    Miasto ma P(t)=50000(1,025)tP(t) = 50\,000 \cdot (1{,}025)^t (lata, od 2020). W jakim roku populacja osiąga 100.000?

  23. Ex. 10.23Modeling

    Kondensator: V(t)=V0et/τV(t) = V_0 e^{-t/\tau}, z τ=0,5\tau = 0{,}5 s i V0=12V_0 = 12 V. (a) Napięcie przy t=1t = 1 s. (b) Czas spadku do 1 V. (c) Okres półtrwania (czas spadku o połowę).

  24. Ex. 10.24Modeling

    Dochód rodzinny RR (w PLN) rośnie liniowo z edukacją ee (lata nauki): R=800+200eR = 800 + 200 e. (a) O ile dochód rośnie rocznie edukacji? (b) Dla którego ee dochód osiąga 5.000 PLN?

  25. Ex. 10.25ModelingAnswer key

    Przedsiębiorstwo ma koszt C(q)=50+20q+0,5q2C(q) = 50 + 20 q + 0{,}5 q^2 i przychód R(q)=60qR(q) = 60 q. (a) Kiedy zysk wynosi zero? (b) Jaka ilość maksymalizuje zysk?

  26. Ex. 10.26Modeling

    Kultura AA rośnie ze stopą rA=0,05r_A = 0{,}05/h; kultura BB z rB=0,10r_B = 0{,}10/h. Przy t=0t = 0: A=1.000A = 1.000 komórek, B=200B = 200. Kiedy AA i BB mają tę samą wielkość?

  27. Ex. 10.27Modeling

    Poziom dźwięku: L=10log10(I/I0)L = 10 \log_{10}(I/I_0) dB. Dane I=106I = 10^{-6} W/m² i I0=1012I_0 = 10^{-12} W/m², oblicz LL. Jaka jest fizyczna interpretacja skali logarytmicznej tutaj?

  28. Ex. 10.28ModelingAnswer key

    Samochód pokonuje 60 km w 1 h i potem 90 km w 1,5 h. Oblicz całkowitą średnią prędkość.

  29. Ex. 10.29Modeling

    Lek ma okres półtrwania 3 h. Bierzesz 100 mg teraz i kolejną dawkę 100 mg za 6 h. Modeluj całkowitą stężenie C(t)C(t) dla t0t \geq 0. Oblicz C(6)C(6) i C(12)C(12).

  30. Ex. 10.30Modeling

    P(t)=200/(1+9e0,5t)P(t) = 200/(1 + 9 e^{-0{,}5 t}) (model logistyczny). (a) Pojemność nośnika (tt \to \infty). (b) W jakim czasie tt populacja osiąga 100 (połowę pojemności)?

  31. Ex. 10.31Modeling

    Pracownik A: stała płaca 3.000 PLN/miesiąc. Pracownik B: płaca 0,1V0{,}1 \cdot V (V = sprzedaż miesięczna). Dla którego wolumenu VV płaca B przekracza A?

  32. Ex. 10.32Modeling

    Średni koszt: C(q)=(1000+5q)/qC(q) = (1\,000 + 5 q)/q. Przepisz jako suma i określ zachowanie gdy qq \to \infty.

  33. Ex. 10.33Modeling

    Inwestycja 1.000 PLN zarabia odsetki ciągłe na 5% rocznie: M(t)=1000e0,05tM(t) = 1000 e^{0{,}05 t}. Oblicz tempo zmian w pierwszym roku [0,1][0, 1] i w dziesiątym roku [10,11][10, 11]. Dlaczego tempo zmian jest większe w dziesiątym roku?

  34. Ex. 10.34ModelingAnswer key

    W jakim czasie kapitał podwaja się przy 5% rocznie odsetek składanych? Użyj logarytmu. Potwierdź "regułą 72" (n72/rn \approx 72/r).

  35. Ex. 10.35ModelingAnswer key

    Węgiel-14 ma okres półtrwania 5.730 lat. Próbka zachowuje 75% oryginalnego węgla. Jaki jest szacunkowy wiek próbki?

  36. Ex. 10.36Modeling

    Dla f(x)=x2f(x) = x^2, oblicz tempo zmian w przedziale [1,4][1, 4]. Zinterpretuj geometrycznie jako nachylenie linii siecznej.

  37. Ex. 10.37ModelingAnswer key

    Chemia: pH=log10[H+]p_H = -\log_{10}[\text{H}^+]. Roztwór soku pomarańczowego ma [H+]=2×104[\text{H}^+] = 2 \times 10^{-4} mol/L. Oblicz pH.

  38. Ex. 10.38Modeling

    Pokaż że tempo zmian f(x)=x2f(x) = x^2 w przedziale [a,b][a, b] to a+ba + b. Użyj tego wyniku aby obliczyć tempo zmian w przedziałach [1,3][1, 3] i [0,4][0, 4].

  39. Ex. 10.39ChallengeAnswer key

    Styl EJU. Dla f(x)=x26x+8f(x) = x^2 - 6 x + 8: (a) pierwiastkami; (b) wierzchołek; (c) największy przedział gdzie ff jest injektywna; (d) odwrotność w tym przedziale.

  40. Ex. 10.40Challenge

    Rozwiąż system {log2x+log2y=5xy=16\begin{cases} \log_2 x + \log_2 y = 5 \\ x - y = 16 \end{cases} z x,y>0x, y > 0.

  41. Ex. 10.41Challenge

    Rozwiąż system nierówności {1x<4(x3)21\begin{cases} 1 \leq x < 4 \\ (x - 3)^2 \leq 1 \end{cases}. Wyraź rozwiązanie w notacji przedziałowej.

  42. Ex. 10.42Challenge

    Dla f(x)=(2x1)/(x+3)f(x) = (2 x - 1)/(x + 3): (a) określ dziedzinę i zbiór wartości; (b) sprawdź czy jest injektywna; (c) znajdź odwrotność f1f^{-1}.

  43. Ex. 10.43ChallengeAnswer key

    Określ aa takie że f(x)=e2x+aex+1f(x) = e^{2 x} + a e^x + 1 ma minimum równe zeru w R\mathbb{R}.

  44. Ex. 10.44Challenge

    Suneung-styl. Dla f(x)=ax+bf(x) = a x + b takie że f(f(x))=4x+9f(f(x)) = 4 x + 9, znajdź wszystkie pary (a,b)(a, b).

  45. Ex. 10.45ChallengeAnswer key

    Most do rachunku. Oblicz tempo zmian f(x)=x2f(x) = x^2 w przedziale [x0,x0+h][x_0, x_0 + h] jako funkcja x0x_0 i hh. Co się dzieje gdy h0h \to 0? Co to wyrażenie reprezentuje?

  46. Ex. 10.46Challenge

    Znajdź wszystkie x>0x > 0 takie że xlog10x=100xx^{\log_{10} x} = 100 x. (Zastosuj log obu stron i podstaw u=logxu = \log x.)

  47. Ex. 10.47Challenge

    Abitur-styl. Uprość log2xlogx8\log_2 x \cdot \log_x 8 dla x>0,x1x > 0, x \neq 1. (Użyj reguły zmiana bazy.)

  48. Ex. 10.48Challenge

    Określ dziedzinę i zbiór wartości f(x)=ln(lnx)f(x) = \ln(\ln x).

  49. Ex. 10.49Challenge

    Wyzwanie integracyjne. (a) Pokaż że f(x)=exf(x) = e^x może być rozłożona jako suma części parzystej i nieparzystej. (b) Zidentyfikuj te części kanonicznymi nazwami matematycznymi.

  50. Ex. 10.50ProofAnswer key

    Udowodnij że każda funkcja f:RRf: \mathbb{R} \to \mathbb{R} może być napisana jako suma funkcji parzystej i nieparzystej.

  51. Ex. 10.51Proof

    Udowodnij że jeśli a,b>0a, b > 0 i a+b=ca + b = c (stała), wtedy a2+b2a^2 + b^2 jest minimum gdy a=b=c/2a = b = c/2.

  52. Ex. 10.52Proof

    Udowodnij że logb(xy)=logbx+logby\log_b(x y) = \log_b x + \log_b y dla x,y>0x, y > 0 i b>0,b1b > 0, b \neq 1.

  53. Ex. 10.53ProofAnswer key

    Udowodnij że złożenie dwóch funkcji injektywnych jest injektywne.

  54. Ex. 10.54Proof

    Udowodnij że f(x)=axf(x) = a^x jest ściśle rosnąca gdy a>1a > 1, używając definicji funkcji rosnącej.

  55. Ex. 10.55Proof

    Udowodnij że średnie tempo zmian f(x)=ax+bf(x) = ax + b zawsze równa aa, niezależnie od wybranego przedziału. Skontrastuj z zachowaniem funkcji kwadratowej.

Źródła

Tylko książki które bezpośrednio wyżywiały tekst i ćwiczenia. Katalog ogólny w /livros.

Pełny katalog (80+ książek w 12 językach) na /livros.

Updated on 2026-05-11 · Author(s): Clube da Matemática

Found an error? Open an issue on GitHub or submit a PR — open source forever.