Math ClubMath Club
v1 · padrão canônico

Lição 114 — Autovalores e autovetores

Direções invariantes de uma transformação linear: Av = λv. Polinômio característico, multiplicidade algébrica e geométrica. A pedra angular do PageRank, mecânica quântica e PCA.

Used in: Álgebra Linear universitária (1.º ano engenharia) · Equiv. Lineare Algebra LK alemão · Equiv. H2 Math singapurense · Math III japonês avançado

Av=λv,v0A\vec{v} = \lambda\,\vec{v},\quad \vec{v} \neq \vec{0}
Choose your door

Rigorous notation, full derivation, hypotheses

Definição rigorosa

Wartości i wektory własne

Równanie charakterystyczne

Przestrzeń własna i krotności

Właściwości podstawowe

Kierunek ogólny (się obraca)AvvWektor własny (tylko się rozciąga)Av = λvv

Wektor ogólny się obraca pod działaniem A (żółta strzałka wychodzi z linii). Wektor własny zmienia tylko długość, pozostaje na tej samej prostej (niebieska strzałka).

Przykłady rozwiązane

Exercise list

39 exercises · 9 with worked solution (25%)

Application 17Understanding 7Modeling 7Challenge 4Proof 3 1
  1. Ex. 114.1Application

    Oblicz wartości własne i wektory własne macierzy A=(3002)A = \begin{pmatrix} 3 & 0 \\ 0 & 2 \end{pmatrix}.

  2. Ex. 114.2Application

    Oblicz wartości własne macierzy A=(4123)A = \begin{pmatrix} 4 & 1 \\ 2 & 3 \end{pmatrix} i znajdź odpowiadające im wektory własne.

  3. Ex. 114.3Application

    Oblicz wartości własne macierzy A=(1221)A = \begin{pmatrix} 1 & 2 \\ 2 & 1 \end{pmatrix}.

  4. Ex. 114.4Application

    Oblicz wartości własne i wektory własne macierzy A=(0110)A = \begin{pmatrix} 0 & 1 \\ 1 & 0 \end{pmatrix}.

  5. Ex. 114.5Application

    Oblicz wartości własne macierzy A=(4211)A = \begin{pmatrix} 4 & -2 \\ 1 & 1 \end{pmatrix}.

  6. Ex. 114.6ApplicationAnswer key

    Oblicz wartości własne i wektory własne macierzy A=(5445)A = \begin{pmatrix} 5 & 4 \\ 4 & 5 \end{pmatrix}.

  7. Ex. 114.7ApplicationAnswer key

    Przeanalizuj diagonalizowalność macierzy A=(2102)A = \begin{pmatrix} 2 & 1 \\ 0 & 2 \end{pmatrix}. Oblicz krotność algebraiczną i geometryczną.

  8. Ex. 114.8ApplicationAnswer key

    Oblicz wartości własne macierzy A=(6123)A = \begin{pmatrix} 6 & -1 \\ 2 & 3 \end{pmatrix}.

  9. Ex. 114.9Application

    Oblicz wartości własne macierzy A=(100020003)A = \begin{pmatrix} 1 & 0 & 0 \\ 0 & 2 & 0 \\ 0 & 0 & 3 \end{pmatrix}.

  10. Ex. 114.10ApplicationAnswer key

    Oblicz wartości własne macierzy A=(200130114)A = \begin{pmatrix} 2 & 0 & 0 \\ 1 & 3 & 0 \\ 1 & 1 & 4 \end{pmatrix}.

  11. Ex. 114.11ApplicationAnswer key

    Oblicz wartości własne macierzy A=(0100)A = \begin{pmatrix} 0 & 1 \\ 0 & 0 \end{pmatrix} i określ czy jest diagonalizowalna.

  12. Ex. 114.12ApplicationAnswer key

    Oblicz wartości własne macierzy A=(111111111)A = \begin{pmatrix} 1 & 1 & 1 \\ 1 & 1 & 1 \\ 1 & 1 & 1 \end{pmatrix}.

  13. Ex. 114.13Application

    Jeśli A=(0110)A = \begin{pmatrix} 0 & 1 \\ 1 & 0 \end{pmatrix} ma wartości własne 11 i 1-1, jakie są wartościami własnymi macierzy A10A^{10}? Oblicz A10A^{10}.

  14. Ex. 114.14Application

    Macierz AA ma wartości własne 22 i 33. Jakie są wartościami własnymi macierzy A2+IA^2 + I?

  15. Ex. 114.15Application

    Macierz 3×33 \times 3 ma wartości własne 11, 22, 44. Oblicz detA\det A i tr(A)\operatorname{tr}(A).

  16. Ex. 114.16Application

    Macierz 2×22 \times 2 ma tr(A)=5\operatorname{tr}(A) = 5 i detA=6\det A = 6. Oblicz wartości własne.

  17. Ex. 114.17

    Wykaż że jeśli λ\lambda jest wartością własną macierzy AA odwracalnej, to 1/λ1/\lambda jest wartością własną macierzy A1A^{-1}.

  18. Ex. 114.18Application

    Oblicz wartości własne macierzy rotacji Rθ=(cosθsinθsinθcosθ)R_\theta = \begin{pmatrix} \cos\theta & -\sin\theta \\ \sin\theta & \cos\theta \end{pmatrix} dla θ(0,π)\theta \in (0, \pi).

  19. Ex. 114.19Understanding

    Wyjaśnij dlaczego macierz z detA=0\det A = 0 musi mieć 00 jako wartość własną.

  20. Ex. 114.20Understanding

    Wykaż że AA i ATA^T mają ten sam wielomian charakterystyczny (i zatem te same wartości własne).

  21. Ex. 114.21Understanding

    Jeśli B=P1APB = P^{-1}AP (macierze podobne), co możesz wnioskować o wartościach własnych i wektorach własnych macierzy AA i BB?

  22. Ex. 114.22Understanding

    Jeśli A2=IA^2 = I, jakie są jedynymi możliwymi wartościami własnymi macierzy AA?

  23. Ex. 114.23Understanding

    Jakie są wartościami własnymi rzutu ortogonalnego PP (z P2=PP^2 = P)?

  24. Ex. 114.24Understanding

    Wykaż że wektory własne dla różnych wartości własnych są liniowo niezależne (dla dwóch wektorów).

  25. Ex. 114.25Understanding

    Wykaż że rzeczywiste wartości własne macierzy ortogonalnej QQ (z QTQ=IQ^T Q = I) spełniają λ=1|\lambda| = 1.

  26. Ex. 114.26Modeling

    Łańcuch Markowa dwóch regionów (Południowy Wschód i Północny Wschód) ma macierz przejścia P=(0,70,30,40,6)P = \begin{pmatrix} 0{,}7 & 0{,}3 \\ 0{,}4 & 0{,}6 \end{pmatrix}. Znajdź rozkład stacjonarny przez wektor własny λ=1\lambda = 1.

  27. Ex. 114.27ModelingAnswer key

    Sekwencja Fibonacciego jest generowana przez A=(1110)A = \begin{pmatrix} 1 & 1 \\ 1 & 0 \end{pmatrix}. Oblicz wartości własne i wyjaśnij wzrost sekwencji.

  28. Ex. 114.28Modeling

    Dla systemu kontrolnego x˙=Ax\dot{x} = Ax z A=(2103)A = \begin{pmatrix} -2 & 1 \\ 0 & -3 \end{pmatrix}: zweryfikuj stabilność analizując wartości własne.

  29. Ex. 114.29ModelingAnswer key

    Macierz Hessiana w punkcie krytycznym to H=(2005)H = \begin{pmatrix} -2 & 0 \\ 0 & -5 \end{pmatrix}. Zidentyfikuj wartości własne i zaklasyfikuj punkt krytyczny (maksimum/minimum/siodło).

  30. Ex. 114.30Modeling

    Dla grafu ścieżka 3 węzłów (1—2—3), ułóż laplaceian L=DWL = D - W, oblicz wartości własne i zidentyfikuj liczbę spójnych składowych.

  31. Ex. 114.31Modeling

    Udowodnij że jeśli λ\lambda jest wartością własną macierzy AA z wektorem własnym v\vec{v}, to λ+c\lambda + c jest wartością własną macierzy A+cIA + cI z tym samym wektorem własnym v\vec{v}.

  32. Ex. 114.32Modeling

    W finansach macierz kowariancji dwóch identycznych akcji z wariancją σ2\sigma^2 i korelacją ρ\rho to Σ=σ2(1ρρ1)\Sigma = \sigma^2 \begin{pmatrix} 1 & \rho \\ \rho & 1 \end{pmatrix}. Oblicz wartości własne i zinterpretuj.

  33. Ex. 114.33Challenge

    Wykaż że jeśli λ\lambda jest wartością własną macierzy AA z wektorem własnym v\vec{v}, to λk\lambda^k jest wartością własną macierzy AkA^k dla każdej dodatniej liczby całkowitej kk.

  34. Ex. 114.34Challenge

    Wykaż że wartościami własnymi macierzy idempotentnej (A2=AA^2 = A) są tylko 00 lub 11.

  35. Ex. 114.35Challenge

    Skonstruuj macierz 2×22 \times 2 z wartościami własnymi 11 i 1-1 taką że (1,1)(1, 1) będzie wektorem własnym dla λ=1\lambda = 1 i (1,1)(1, -1) będzie wektorem własnym dla λ=1\lambda = -1.

  36. Ex. 114.36ChallengeAnswer key

    Wykaż że wektory własne macierzy symetrycznej odpowiadające różnym wartościom własnym są ortogonalne.

  37. Ex. 114.37Proof

    Wykaż że macierz trójkątna (górna lub dolna) ma wartościami własnymi równymi elementom diagonali głównej.

  38. Ex. 114.38Proof

    Wykaż (przez indukcję) że wektory własne odpowiadające kk różnym wartościom własnym są liniowo niezależne.

  39. Ex. 114.39Proof

    Wykaż że każda rzeczywista macierz symetryczna ma wyłącznie rzeczywiste wartości własne.

Fontes

  • A First Course in Linear Algebra — Robert A. Beezer · 2022 · EN · GNU FDL · §EE e §PEE. Fonte primária dos exercícios e definições rigorosas.
  • Understanding Linear Algebra — David Austin · 2023 · EN · CC-BY-SA · §4.1–§4.3. Fonte dos exemplos geométricos e aplicações a cadeias de Markov.
  • Linear Algebra Done Right (4ª ed.) — Sheldon Axler · 2024 · EN · CC-BY-NC · Cap. 5. Referência para a abordagem moderna de multiplicidades e autoespaços.

Updated on 2026-05-06 · Author(s): Clube da Matemática

Found an error? Open an issue on GitHub or submit a PR — open source forever.